Gina en Omar
Vrijdag 16 Maart 2007 at 02:18 amAangezicht van een cultuurshock
Praten mét elkaar, niet óver elkaar. Dat is het devies in een multiculturele samenleving, maar wat betekent het echt? Slogans verliezen hun betekenis bij de dood van een illegaal. Zijn zoon en zijn advocate, een oudere blanke vrouw, spreken elkaar jaren later in het beladen drama ‘Gina en Omar’.
Een blanke, oudere vrouw en een donkere, jonge man. Zij een Nederlandse, gepensioneerde advocate, hij een Algerijnse winkelwagenverzamelaar bij Albert Heijn. Maar toch is er een sterke, emotionele band: zijn vader.
Gruwelijke hongerstaking
Ooit gaf Gina rechtsbijstand aan Omars vader. Hij verbleef illegaal in Nederland en wist zeker dat zijn terugkeer naar Algerije zijn dood zou betekenen. Om zijn verblijfsvergunning af te dwingen, ging hij uiteindelijk op een gruwelijke manier in hongerstaking – met een dodelijke afloop.
Botsing
In de loop van een uur ontvouwt zich stukje bij beetje een aangrijpend verhaal over culturele verschillen, onbegrip en frustratie. Maar ook over grensoverschrijdende genegenheid. De botsing tussen Gina en Omar staat duidelijk symbool voor de confrontatie tussen de westerse en islamitische wereld.
Aan het begin van de voorstelling praten Omar en Gina langs elkaar heen. Ogenschijnlijk doordat Gina in de keuken staat en Omar in de kamer, maar er blijkt meer aan de hand.
Vieze man
Gina vraagt hem binnen nadat hij haar heeft geholpen met het dragen van de boodschappen. Ze kent Omar niet. Terwijl zij thee voor hem zet, vraagt ze hoeveel hij per dag ophaalt met winkelwagens verzamelen.
Omar vertelt over een ‘vieze man’ die hem aansprak en twintig euro bood. Gina lijkt het verkeerd verstaan te hebben en reageert door algemene levenswijsheden te spuien. En zo blijven ze nog even ‘miscommuniceren’. Maar Omar heeft een doel en het duurt dan ook niet lang voordat hij haar confronteert met hun gezamenlijke verleden.
Paradijs
Gina is voor Omar zowel het symbool van het paradijs als van de verdorvenheid. Hij spreekt Nederlands. “Het is de taal van het paradijs, tenminste, dat dachten wij thuis in Algerije. Ik spreek geen Frans maar wel Nederlands. Ik dacht, als ik de taal van het paradijs spreek, dan kom ik er vanzelf wel.” In de woonkamer hangt op de achtergrond bijna spottend een afbeelding van Adam en Eva.
Gina is niet op haar gemak. Zij denkt dat Omar haar de dood van zijn vader kwalijk neemt. Maar het gaat veel verder. Nederland is niet meer het paradijs voor Omar. Het hele Westen belooft niets goeds. Het reet zijn familie uiteen en was de aanleiding voor een afschuwelijk drama in zijn geboortedorp.
Geen sluiers
“Mijn vader was heel diep verpest door dingen uit Frankrijk, uit het Westen. Bij ons thuis waren moderne boeken. Hij las Frans. Mijn moeder en zusjes hadden geen sluiers. Jullie hebben hem zo anders gemaakt dat hij niet meer weg kón uit Nederland. Hij was een afvallige.”
Gina had een zwak voor Omars vader. De band tussen hen was persoonlijker dan gebruikelijk is tussen advocaat en cliënt. “Je vader was een beschaafde man. Zijn beschaving maakte hem klungelig en kwetsbaar.”
Confrontatie
Dat hij haar wel vertelde over zijn dochters maar nooit over het bestaan van een zoon, maakt Omar razend. Zijn vader wilde hem beschermen, maar dat is voor Omar niet belangrijk. Voor hem is zijn vaders ‘beschaving’ de oorzaak van alle ellende. En daar wil hij wat aan doen.
‘Gina en Omar’ laat precies zien waar het om draait in het huidige maatschappelijke conflict: ‘wij’ en ‘zij’ bestaan niet, maar dat wordt pas duidelijk als men de confrontatie met elkaar en zichzelf durft aan te gaan. Ineke Veenhoven is perfect als de stijlvolle advocate in ruste, Gina. Zelfbewust, doorgewinterd maar empathisch. En Achmed Akkabi speelt als de wat naïeve maar niet ongevaarlijke Omar de sterren van de hemel. Toen het tweetal na de première samen het theatercafé binnenliepen, bevestigden de bezoekers dit met een enthousiast applaus.
Jolanda Breur
‘Gina en Omar’, Ineke Veenhoven en Achmed Akkabi
Theater Bellevue, Amsterdam
Regie: Floor Maas, tekst: Ger Beukenkamp
Foto: Ben van Duin
De voorstelling is t/m 25 maart iedere dag te zien behalve zaterdag en maandag. Aanvang: 12.30 uur. www.theaterbellevue.nl
Gepubliceerd op TheaterCentraal.nl
Trackback link:Zet Javascript aan om een Trackback URL te genereren